" وهرگاه بندگانم سراغ من را از تو گیرند، پس منم نزدیک، اجابت میکنم دعای کسی را که مرا طلبد، پس بپذیرند از من و ایمان آورند به من، باشد که راه یابند." قرآن کریم، سوره ٢آیه١۸۶

ذکر، یاد پروردگار است و آنچنانکه پروفسورعنقا توصیف نموده اند، ذکر نخستین قدم  در مسیر عشق است. همچنانکه وقتی ما عاشق کسی میشویم، همواره نام معشوق بر زبان و یاد وی را در خاطر می پروریم[1]. در عرفان نیز بر زبان راندن نام خداوند، جسم و جان و خاطر و زبان ذاکر را در یک هماهنگی و یگانگی همه جانبه جهت اعلام یک  واقعیت قرار میدهد.                                                

بیان این نکته ضروری است که تکرار ظاهری یک کلمه، حتی اگر نام خداوند  هم باشد، منجر به آگاهی از علم و دانایی نخواهد شد. ذکر میباید از قلب شروع شده و سراسر وجود انسان را احاطه نماید

در هنگام انجام ذکر، میبایست چشمانتان را بسته و قسمت بالای بدنتان را به آرامی از یک طرف به طرف دیگر حرکت دهید. حرکت صحیح ذکر از طرف چپ به راست و سپس راست به چپ انجام میگیرد. در عین حال، شما می بایستی کف دستتان را به آرامی روی زانوی پایتان بزنید، از این جهت که زانو یکی از مراکز مهم انرژی در بدن میباشد. دانستن این نکته ضروری است که، منظور از حرکت بالای بدن در ذکر، ایجاد یک علامت لایتناهی در قلب میباشد.                         

چشمان گشوده شده بسوی قلب، لبانی که ذکر نام دوست از آن جاری است، گوشهایی که شنوای چیزی جز نام یار نیست، انسان را دائما متذکر مراحل مختلف وجود می سازد. حواس، حرکات موزون جسمی، الفاظ، احساسات لطیف معنوی، ارتباط دماغی و نیز آرام زدن کف دستان به روی زانو، ذاکر را در واقعیت ذکر قرار میدهد.

1.M.T.O. (1997). A Sufi Celebration, The Blossoming of an Era. M.T.O. Shahmaghsoudi, California State University, Sacramento. p.7.